Tin trong ngành
Cái duyên nhà giáo của một nhà báo
(06/12/2007 10:44:00)
Nguyên Phó Tổng giám đốc TTXVN Trương Đức Anh là người có hơn ba mươi năm gắn bó với công tác đào tạo. ông đã tham gia giảng dạy cho hàng chục khóa phóng viên, biên tập viên của TTXVN cũng như làm chuyên gia đào tạo PV, BTV cho TTX Căm-pu-chia và Lào. Ông cũng được mời giảng dạy ở một số trường đại học về công tác báo chí. Nhân kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, Nội san Thông tấn có buổi trò chuyện với nhà báo, nhà giáo của ngành Thông tấn.
- Thưa ông, 'cái thuở ban đầu' ông 'bén duyên' với công tác đào tạo như thế nào?
Có lẽ tôi có duyên với công tác đào tạo bắt đầu từ một lần được Bộ biên tập gọi về Tổng xã báo cáo thực tế tại một lớp phóng viên cách đây hơn 30 năm. Lúc đó tôi còn rất trẻ, vào nghề báo chưa lâu. Hôm đó đứng trên bục giảng nhìn xuống, thấy toàn người lớn tuổi nên tôi run quá, không biết sẽ nói gì. Nhớ lời đồng chí Đào Tùng căn dặn là 'chỉ nói thực tế, nói mình đã làm công tác phóng viên như thế nào để có tin, bài', tôi đã trấn tĩnh lại và kể về thành công cũng như thất bại trong công tác của mình. Cuối buổi nói chuyện, tôi được lĩnh 5 đồng tiền 'nhuận giảng' cho buổi 'lên lớp' đầu tiên. Nhưng đến lớp phóng viên khóa 12 (1974 - 1975) tôi mới thật sự 'bị' buộc chặt với công tác đào tạo bồi dưỡng của ngành. Nói là 'bị' vì tôi lúc đó làm phóng viên đã quen, thích bay nhảy. Song, cái duyên đã định với nghiệp của người thầy rồi hay sao ấy.
- Kỷ niệm người thầy nào sâu đậm nhất, thưa ông?
Với tôi mỗi khóa học là một kỷ niệm khó quên. Nhưng có lẽ khó quên nhất là lần tôi được phân công phụ trách lớp phóng viên khóa 14, lớp đầu tiên đào tạo phóng viên cho Thông tấn xã Việt
Tôi cùng các anh: Nguyễn Mạnh Hào, Việt Long, Phước Quỳnh, Trần Hữu Năng, Phạm Ngọc Nam... phân công nhau hướng dẫn cho học viên từ triết học, kinh tế chính trị học cho đến các bài học về nghiệp vụ. Các đồng chí lãnh đạo trong cơ quan: Đào Tùng, Đỗ Phượng, Trần Thanh Xuân, Lê Chân cũng tham gia giảng bài và thường xuyên thăm hỏi, động viên khích lệ học viên. Hàng ngày, sau giờ học, thầy trò cùng tăng gia sản xuất, cùng ăn cơm độn mì và bo bo, tối về lại chụm đầu trao đổi nghiệp vụ. Tình thầy trò, tình đồng nghiệp gắn bó ấm áp như anh em một nhà. Đến nay, hầu hết lứa phóng viên đó đã trưởng thành. Nhiều người tóc đã điểm bạc, có người nghỉ hưu trước tôi. Nhưng gặp nhau họ vẫn thân mật gọi tôi là 'thầy' và ngày 20/11 hàng năm vẫn đến thăm hoặc điện thoại chúc mừng tôi.
Học viên lớp Bồi dưỡng nghiệp vụ đưa tin, ảnh thể thao đi thăm khu liên hợp thể thao quốc gia.
- Là một nhà báo, ông thường dạy những gì về nghề nghiệp?
Làm báo là làm chính trị nên theo tôi trước tiên người làm báo phải có phẩm chất chính trị vững vàng. Điều này có thể giáo điều, nhưng ngẫm lại thì rất đúng. Bởi nếu không có phẩm chất chính trị thì người viết báo rất khó thẩm định sự kiện. Làm sao ủng hộ được cái mới, cái tích cực, dám phê phán, phanh phui cái tiêu cực, tham nhũng, lãng phí. Người làm báo lại cần có bản lĩnh và đức tính trung thực, trung thực với sự kiện, với cuộc sống, và với chính mình, có lòng yêu nghề, say nghề, dám dấn thân và hết lòng vì nghề báo. Đối với người phóng viên Thông tấn, điều này là vô cùng quan trọng. Người thầy, những nhà báo đi trước phải truyền niềm đam mê đó không phải bằng những bài giảng về lý luận báo chí mà bằng kỹ năng hành nghề của chính bản thân mình. Làm báo phải biết tìm ra cái mới, phải biết khai thác, khám phá, phát hiện, phân tích nguồn tin, và thể hiện nó bằng tin, bài, ảnh... Làm báo thời nay đòi hỏi nhà báo phải nắm vững công nghệ thông tin, biết xử lý thông tin trên máy tính, biết sử dụng máy ảnh kỹ thuật số. Không nắm được cái đó thì gay. Còn với tôi, mỗi bài giảng đều là đang truyền lại cho lớp phóng viên trẻ kinh nghiệm làm báo của người đi trước, cả thành công và thất bại.
- Theo ông, công tác đào tạo của ngành hiện nay cần tập trung vào những vấn đề gì?
Thời cuộc lúc này cạnh tranh thông tin rất lớn. Vì vậy công tác đào tạo cho phóng viên cần chuyên sâu, toàn diện hơn, cần được liên tục cập nhật những kiến thức mới. Nếu trước kia, TTXVN chỉ chủ yếu đào tạo cách làm tin, thì nay chúng ta phải đào tạo toàn diện hơn, cả báo viết, báo hình và chụp ảnh. Do vậy đòi hỏi chương trình, nội dung giảng dạy phải linh hoạt, đa dạng hơn. Vừa qua, chúng ta đã làm tốt một số lớp như lớp viết bình luận, lớp phóng viên ngoài nước, lớp ảnh báo chí...
Theo hướng gắn đào tạo với thực tiễn, các lớp bồi dưỡng phóng viên mới cần tăng số buổi đi thực tế để phóng viên hình thành kỹ năng lấy tài liệu, kỹ năng phát hiện vấn đề, kỹ năng hình thành một tác phẩm báo chí. Những buổi phân tích tin, bài, ảnh phải căn cứ vào những sản phẩm cụ thể để phóng viên rút kinh nghiệm. Sau khi được trang bị những kiến thức cơ bản như thế, hãy tung họ xuống phân xã để 'tự lập tác chiến'. Phóng viên, biên tập viên ở cơ quan ta được tuyển từ rất nhiều nguồn, nhiều ngành nghề chuyên môn khác nhau cho nên phải tính toán chương trình, nội dung và thời gian đào tạo sao cho phù hợp với mỗi loại đối tượng.
Là người gắn bó với công tác đào tạo nên tôi rất tin tưởng và kỳ vọng vào thế hệ phóng viên trẻ của ngành. Vì vậy, chúng ta cần truyền đạt cho họ những kinh nghiệm làm báo thiết thực để giúp họ trở thành những phóng viên giỏi nghề, tiếp tục kế nghiệp sự nghiệp và làm rạng danh TTXVN.
NSTT xin trân trọng cảm ơn Ông!
CÁC TIN ĐÃ ĐĂNG:
Dạy nghề làm báo là dạy cách "săn" thông tin (06/12/2007 10:40:19)
Le Courrier du Vietnam tròn 13 tuổi (07/11/2007 10:48:36)
Đảng viên TTXVN được trao tặng huy hiệu 30 - 40 năm tuổi Đảng (06/11/2007 15:13:22)
Chuyện bên lề: Hội thi "Tuổi trẻ TTXVN Việt Nam học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" (06/11/2007 14:38:52)
Hội thi "Tuổi trẻ TTXVN học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh": Sôi nổi và đầy ý nghĩa (06/11/2007 10:00:15)
Tổng cục An ninh (Bộ Công an) khen thưởng TTXVN và 04 cán bộ của Ban biên tập tin Trong nước (06/11/2007 09:54:43)
Khen thưởng đột xuất về thành tích thông tin vụ sập nhịp dẫn cầu Cần Thơ và bão lụt (06/11/2007 09:53:51)
Lực lượng tự vệ của TTXVN đoạt nhiều giải cao (06/11/2007 09:52:37)
Báo ảnh Việt nam tròn 53 tuổi (06/11/2007 09:51:33)
Cải tiến chất lượng ấn phẩm để đẩy mạnh phát hành (06/11/2007 09:39:42)
