Tin trong ngành
Con đường qua ba thế hệ
(04/02/2008 09:26:17)
Cái rét của tiết đổi mùa khiến ai cũng ngần ngại khi phải ra đường. Những lúc ấy, ông thích ngồi nhà, nhâm nhi cốc trà nóng to vừa ấm bụng vừa ấm đôi bàn tay. Chỉ còn vài ngày nữa là Tết. Mỗi khi cả thiên hạ chộn rộn sắm Tết thì ông lại nhớ về một cái Tết của riêng mình, không, đúng hơn là một bước ngoặt trong cuộc đời ông, cách nay vừa tròn 55 năm...
Những bước chân đầu tiên
Khoác lại chiếc khăn trên cổ cho thật ấm, ông Lương Văn Hóa, nguyên Cục trưởng Cục Kỹ thuật, Bí thư Đảng ủy TTXVN, bồi hồi nhớ lại những ngày đầu tiên về ngôi nhà Thông tấn: Tết Quý Tỵ 1953, trời lạnh lắm. Lạnh đến mức mặc bao nhiêu áo vẫn có cảm giác cái buốt đang luồn lách trong cơ thể. Trong khi cuộc kháng chiến bước vào hồi quyết liệt thì tôi nhận được quyết định chuyển công tác từ Sở Thông tin khu III về Việt Nam Thông tấn xã, lúc đó đang đóng trụ sở tại An toàn khu Tân Trào, tỉnh Tuyên Quang.
Vượt qua bảy, tám trăm cây số đường rừng trong mưa phùn gió bấc, trên cung đường số 6 nguy hiểm, máy bay địch lượn vè vè trên đầu, tôi phải vừa đi vừa tránh địch, thậm chí phần lớn quãng đường phải đi đêm. Đường rừng có nhiều thú dữ. Cứ thấy tiếng súng nổ là cọp ra. Chúng có thói quen mò theo hướng có tiếng súng để ăn xác người chết.
Miên man trong dòng suy nghĩ, ông trầm ngâm kể tiếp câu chuyện về những ngày đầu đầy khó khăn ở chiến khu Tân Trào: Toàn bộ các đơn vị của VNTTX chia nhau dựng lán xung quanh một quả đồi. Không một ai được rời vị trí. Ai muốn đi đào sắn, nhặt củi đều phải được tiến cử. Công việc tôi được phân công là sửa chữa, bảo dưỡng các loại máy móc, đảm bảo khâu kỹ thuật được thông suốt. Không chỉ cho Thông tấn xã, tôi còn sửa máy cho nhiều cơ quan Trung ương đặt trụ sở gần đó, thậm chí, tôi còn sửa cả máy thu cho đồng chí Tố Hữu.
Ngoài việc sửa máy, ông còn xung phong lên rừng vác củi và đào sắn, những công việc được coi là nặng nhọc lúc bấy giờ. Nhắc đến một kỷ niệm vui, giọng ông hào hứng: Tôi đào được một củ sắn nặng 10 kg. Chưa bao giờ mọi người thấy củ sắn to như thế. Ông Hoàng Tuấn, Giám đốc lúc bấy giờ, gọi tất cả mọi người lại chiêm ngưỡng củ sắn tôi mang về.
Ông bà và các cháu. (Ảnh: Tư liệu).
Tháng 2/1954, một mùa xuân nữa lại đến mang theo một dấu ấn lớn trong cuộc đời ông. Đúng một năm sau khi nhận lệnh lên đường, ông được Tổng xã cử đưa máy móc về khu III, quê hương ông. Hoàn thành công việc sớm, ông ghé thăm nhà. Tại đây, gia đình đã tổ chức lễ thành hôn cho ông và người bạn gái thân thương Bùi Thị Nghĩa, lúc ấy là đoàn viên xuất sắc của xã đội xã Thạch Định, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Cưới vợ xong, ông lập tức lên đường, có mặt sớm tại Tân Trào, cùng nhân dân cả nước lúc bấy giờ đang dốc toàn lực cho chiến dịch Điện Biên Phủ.
Khi chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi, phần lớn cán bộ, phóng viên, nhân viên VNTTX lần lượt trở về Thủ đô. Ông cùng 6 anh em khác đóng bè chở máy móc từ Tân Trào đi đường suối về Sơn Dương, Tuyên Quang rồi xuống Đại Từ, Thái Nguyên bằng ô tô. Cuối cùng, theo lệnh của Trung ương, ông đưa máy về Đông Ngọc Tảo, thị xã Sơn Tây, tỉnh Hà Tây. Tại đây, ông cùng anh em xây dựng đài thu phát tin, chờ cho đến khi Hà Nội phát được tin ông mới chính thức trở về.
Sau năm 1955, được sự giúp đỡ của các hãng thông tấn các nước xã hội chủ nghĩa, VNTTX đã có một số máy thu phát tin bằng moóc, máy in rônêô thế hệ mới... Ông cùng một số anh em kỹ thuật viên xây dựng lại hệ thống kỹ thuật cơ quan. Đến cuối năm 1955, VNTTX không chỉ thu nhận tin quốc tế, nhận tin từ miền Nam, khu V mà còn đặt thêm điện đài ở các liên khu để thu tin tức địa phương, phát tin cho phòng TTX Nam bộ để ra bản tin VNA6 tại Sài Gòn và phát tin đối ngoại đều đặn hàng ngày.
Con đường qua ba thế hệ
Người ta thường nói, phía sau một người đàn ông thành đạt là một người phụ nữ. Soi vào gia đình ông, cuộc đời ông thì quả đúng như vậy.
Ông Lương Văn Hóa gần như cốâng hiến trọn vẹn cuộc đời hơn 40 năm công tác của mình cho ngành Thông tấn. Mười tám năm làm Cục trưởng Cục Kỹ thuật (nay là Trung tâm Kỹ thuật Thông tấn); mười năm là Chủ tịch Công đoàn cơ quan và sau đó là mười năm làm Bí thư Đảng ủy TTXVN.
Và cũng trong hơn 40 năm đó, có tới 20 năm ông sống xa nhà, xa vợ và ba con. Bà Nghĩa, vợ ông kể lại: Suốt hơn 20 năm, ông ấy sống trong một căn hộ nhỏ tại 44 Tăng Bạt Hổ. Mấy tháng mới về quê một lần. Những năm có chiến tranh, có khi cả năm trời cũng không thấy bóng ông ấy đâu.
Bà Nghĩa trước đây là một nhà giáo. Ngoài thời gian trên lớp, bà tranh thủ tăng gia, tần tảo nuôi ba con ăn học. Vắng chồng, mọi việc lớn bé đều đến tay bà. Nhà nghèo, gia đình được hợp tác xã phân cho một sào đất để vừa làm nhà vừa có chỗ trồng rau, nuôi gà. Ban ngày, bà và các con, người đi dạy, người đi học. Chiều về, sau bữa cơm tối, mấy mẹ con lại cùng nhau chở gạch, cát về xây căn nhà mới thay cho ngôi nhà lá rách nát. Ba người con tuy còn nhỏ nhưng rất ý thức được hoàn cảnh khó khăn của gia đình nên tự giác học hành, chăm sóc lẫn nhau.
Năm 1977, cả ba người con đều lần lượt xa bà đi trọ học. Chỉ còn một mình bà trong căn nhà trống huơ trống hoắc. Chị Lương Kim Dung, con gái thứ hai của ông bà, hiện đang là Trưởng phòng Tài vụ Sự nghiệp TTXVN, khi kể về thời kỳ này đã không giấu nổi xúc động: Ba lần mẹ tôi ốm nặng đều chỉ có một thân một mình. Lần ốm nặng nhất không ai biết, mãi hơn một ngày sau có người hàng xóm sang chơi mới phát hiện ra. Chính vì thế, bố tôi quyết định, cả nhà phải đoàn tụ, chấm dứt cảnh sống đôi nơi. Câu chuyện buồn nhưng hóa ra lại là lý do để cả gia đình đoàn tụ tại Hà Nội.
Ba người con của ông bà lần lượt trưởng thành và hai trong số đó sau khi ra trường đã tham gia vào "đội quân" Thông tấn. Đó là chị Lương Kim Dung và anh Lương Văn Nam, cán bộ kỹ thuật Báo ảnh Việt
Đáng mừng hơn, thế hệ thứ ba của gia đình ông bà cũng tiếp bước cha ông vào ngành Thông tấn. Chàng trai Đặng Tiến Trung, cháu ngoại của ông bà, vừa thi đỗ kỳ thi tuyển công chức năm 2007 của TTXVN, trở thành biên tập viên của Ban Biên tập tin Thế giới. Trung từng học rất giỏi thời phổ thông và được tuyển thẳng vào Đại học. Giờ thì chàng trai 26 tuổi này đã có trong hành lý vào đời của mình ba tấm bằng đại học. Tự hào về người cháu hiếu thảo, ông Lương Văn Hóa kể: Nhiều người hỏi tôi tại sao không hướng cho cháu làm việc cho các công ty nước ngoài để có thu nhập khá hơn. Tôi trả lời tôi muốn cháu vào Thông tấn vì đó là môi trường rèn giũa, tôi luyện lý tưởng để con người trưởng thành về mọi mặt.
Còn với Trung, "con đường em đang đi có sự động viên, uốn nắn rất lớn của ông ngoại. Em hoàn toàn đồng ý với ông và em thấy rất tự hào về con đường mà em và gia đình đã lựa chọn".
CÁC TIN ĐÃ ĐĂNG:
10 sự kiện nổi bật của Thông tấn xã Việt Nam (04/02/2008 09:22:29)
10 sự kiện nổi bật của Thông tấn xã Việt Nam (04/02/2008 09:22:08)
Ảnh tốt 6 tháng cuối năm ... bội thu (09/01/2008 10:31:23)
Báo Thể thao&Văn hóa phát động cuộc thi vẽ tranh biếm họa (09/01/2008 10:30:18)
Tập huấn về Luật bình đẳng giới (09/01/2008 10:29:06)
Nâng cao nghiệp vụ lái xe (09/01/2008 10:28:12)
Tập huấn nghiệp vụ cho phóng viên khu vực phía Nam (09/01/2008 10:26:58)
Khai giảng lớp bồi dưỡng nghiệp vụ thông tấn khóa 24 A (09/01/2008 10:25:40)
Thưởng nóng các đơn vị có thành tích trong thông tin (09/01/2008 10:23:22)
Thanh niên về với cội nguồn cách mạng (09/01/2008 10:22:23)
