Cờ đỏ sao vàng trên vai người lính và câu nói “Cảm ơn Việt Nam”

---

(03/08/2026 08:46:08)

Nhà báo Trương Phi Hùng, Trưởng CQTT tại Mexico, cùng Trung tá phi công Mexico trên chuyến Venezuela - Mexico

Buổi chiều hôm ấy, tôi vừa đáp chuyến bay từ Venezuela về Mexico sau gần một tuần tháp tùng đoàn công tác của Bộ Ngoại giao Việt Nam. Chiếc vali còn nguyên những tấm thẻ hành lý đặt ở góc phòng, máy ảnh vẫn chưa kịp sao lưu hết dữ liệu. Sau nhiều ngày liên tục di chuyển, tôi chỉ nghĩ mình sẽ có vài hôm để hoàn tất những công việc còn dang dở…

Thế nhưng, chỉ vài giờ sau, điện thoại từ Ban Thư ký biên tập và Quan hệ Đối ngoại vang lên. Chỉ đạo ngắn gọn từ Lãnh đạo cơ quan: Việt Nam quyết định cử lực lượng cứu hộ sang hỗ trợ Venezuela khắc phục hậu quả động đất. Nhiệm vụ của tôi là quay trở lại Caracas trong chuyến bay sớm nhất để bám sát hoạt động của đoàn, phản ánh nỗ lực cứu hộ cũng như tình cảm của Việt Nam đối với nhân dân Venezuela.

Tôi nhìn chiếc vali vẫn còn đóng khóa rồi kéo nó lại gần. Không cần sắp xếp nhiều. Vài bộ quần áo được thay mới, pin máy ảnh được cắm sạc, máy tính kiểm tra lại dữ liệu, hộ chiếu, thẻ nhà báo và những thiết bị truyền tin được đặt đúng vị trí quen thuộc. Mọi thao tác diễn ra gần như theo phản xạ. Ngay đêm hôm đó, tôi ra sân bay thủ đô Mexico City, tức chỉ kịp ở bên gia đình chưa đầy 24 tiếng.  Có lẽ, đó cũng là một phần của nghề. Nghề của những người luôn sẵn sàng lên đường khi sự kiện cất tiếng gọi.
Chuyến bay trở lại Venezuela lần này mang theo một tâm trạng rất khác. Chỉ ít ngày trước, tôi còn theo đoàn ngoại giao Việt Nam đến những cuộc gặp cấp cao, những phòng họp trang trọng và những cái bắt tay hữu nghị. Giờ đây, qua ô cửa máy bay, thành phố hiện lên trong bầu không khí nặng trĩu. Xe cứu thương, xe quân sự và các đoàn cứu hộ liên tục di chuyển về khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề của động đất. Trong nhà ga, nhiều khuôn mặt vẫn chưa hết bàng hoàng, ai cũng chăm chú vào chiếc điện thoại với hy vọng nhận được tin người thân.

Thảm họa luôn đến bất ngờ. Nhưng trong những thời khắc khó khăn nhất, điều khiến tôi xúc động không chỉ là những mất mát, mà còn là cách con người tìm đến nhau để sẻ chia.

Việc đầu tiên tôi làm sau khi đặt chân đến Caracas không phải là tới hiện trường, mà là đến Đại sứ quán Việt Nam. Khung cảnh ở đây khác hẳn những ngày tôi vừa rời đi. Phòng họp nhỏ của Đại sứ quán gần như trở thành một trung tâm điều phối. Trên bàn là bản đồ khu vực bị ảnh hưởng, lịch trình của đoàn cứu hộ, danh sách các đầu mối liên lạc với phía Venezuela và những tập tài liệu được cập nhật liên tục. Điện thoại gần như không ngừng đổ chuông.

Đại sứ cùng các cán bộ ngoại giao hầu như không còn khái niệm giờ nghỉ. Người làm việc với Bộ Ngoại giao Venezuela, người liên hệ với cơ quan phòng vệ dân sự, người phối hợp với quân đội, hải quan, sân bay để bảo đảm đoàn cứu hộ Việt Nam có thể nhanh chóng tiếp cận hiện trường cùng toàn bộ trang thiết bị chuyên dụng.
 

Cụ bà Venezuela nắm chặt tay một chiến sĩ Việt Nam sau khi đội cứu hộ hoàn thành nhiệm vụ. Ảnh do phóng viên Trương Phi Hùng thực hiện

Ít ai nhìn thấy những công việc thầm lặng ấy. Nhưng chính từ những cuộc điện thoại xuyên đêm, những văn bản được hoàn tất trong thời gian ngắn nhất và sự phối hợp nhịp nhàng của cơ quan đại diện Việt Nam với các cơ quan chức năng sở tại, mọi hoạt động của đoàn cứu hộ diễn ra thuận lợi ngay từ những giờ đầu tiên.

Là phóng viên, tôi càng cảm nhận rõ hơn vai trò đặc biệt của cơ quan đại diện ở những thời điểm như vậy. Đại sứ quán không chỉ là mái nhà của cộng đồng người Việt ở nước ngoài, mà còn là điểm tựa để mọi lực lượng của Việt Nam triển khai nhiệm vụ trên đất bạn. Trong những ngày ấy, nơi đây thực sự là một “sở chỉ huy tiền phương”, kết nối tình cảm, trách nhiệm và hình ảnh của Việt Nam với nhân dân Venezuela.

Ngày đoàn cứu hộ Việt Nam đặt chân tới sân bay Caracas không có những nghi thức đón tiếp cầu kỳ. Ngay sau những cái bắt tay chào đón,  ai vào việc nấy. Trang thiết bị được chuyển xuống máy bay. Chó nghiệp vụ lập tức được đưa về khu vực tập kết. Các tổ công tác nhận nhiệm vụ và lên đường gần như ngay sau khi hoàn tất thủ tục. Tôi mau chóng theo đoàn tới hiện trường.

Con đường dẫn vào khu vực bị ảnh hưởng phủ kín bụi đất. Xen giữa những khối bê tông đổ sập là tiếng động cơ của máy xúc, tiếng máy cắt bê tông và tiếng gọi nhau giữa các lực lượng cứu hộ đến từ nhiều quốc gia.

Giữa khung cảnh ấy, lá cờ đỏ sao vàng trên vai những người lính Việt Nam nổi bật một cách đặc biệt. Không phải vì màu sắc, mà bởi nó mang theo niềm tin của những con người đang đến đây không phải để nhận điều gì cho mình, mà để giúp đỡ những người chưa từng quen biết.

Có lần, trong lúc tranh thủ nghỉ ít phút sau nhiều giờ làm việc liên tục, tôi hỏi một chiến sĩ trẻ: “Có mệt không em?”. Cậu cười, lau vội lớp bụi bám trên mặt rồi đáp: “Mệt chứ anh! Nhưng nghĩ dưới đống đổ nát vẫn còn người thì không thể cho phép mình dừng lại”.

Câu trả lời giản dị ấy theo tôi suốt cả chuyến công tác. Nó không chỉ nói về một người lính. Nó nói về tinh thần của cả đoàn cứu hộ Việt Nam.

Công việc của phóng viên ở hiện trường cũng có những áp lực rất riêng. Ban ngày bám sát các tổ cứu hộ. Buổi tối tranh thủ dựng video, xử lý ảnh, viết tin. Đêm đến lại tìm mọi cách truyền dữ liệu về Hà Nội. Có những hôm mạng viễn thông chập chờn, tôi phải cùng cán bộ Đại sứ quán di chuyển nhiều nơi để tìm điểm kết nối ổn định. 

Mỗi khi những bức ảnh đầu tiên được gửi thành công, điện thoại từ Ban Biên tập Ảnh lại gọi sang. Đầu dây bên kia cách Caracas hơn 15.000km, nhưng nhịp làm việc dường như chưa bao giờ có khoảng cách. Những góp ý về bố cục ảnh, yêu cầu bổ sung thông tin hay đề nghị thực hiện thêm một cuộc phỏng vấn cho thấy ở Hà Nội, các đồng nghiệp của tôi cũng đang thức trắng như chúng tôi nơi hiện trường.
 

Các chiến sĩ công binh Việt Nam đục phá bê tông để tìm nạn nhân trong vụ động đất tại Venezuela. Ảnh do phóng viên tại Mexico Trương Phi Hùng thực hiện

Lúc ấy tôi hiểu rằng, một dòng tin đến được với bạn đọc chưa bao giờ là công sức của riêng phóng viên. Phía sau nó là cả một tập thể, là những biên tập viên đang chờ tin hay từng bức ảnh; là các kỹ thuật viên bảo đảm đường truyền; là cơ quan đại diện Việt Nam hỗ trợ tác nghiệp; là những người lính đang làm việc không quản ngày đêm. Tất cả cùng góp sức để kể một câu chuyện đẹp về Việt Nam.

Trong rất nhiều khoảnh khắc của chuyến đi, có một hình ảnh khiến tôi nhớ mãi. Một cụ bà Venezuela nắm chặt tay một chiến sĩ Việt Nam sau khi đội cứu hộ hoàn thành nhiệm vụ tại khu vực bà sinh sống. Bà nói rất nhiều bằng tiếng Tây Ban Nha. Tôi đứng bên cạnh làm cầu nối. Điều bà muốn gửi gắm chỉ gói gọn trong một câu: “Cảm ơn Việt Nam!”.

Người chiến sĩ trẻ lúng túng mỉm cười. Rồi bà ôm lấy cậu như ôm chính người thân của mình. Tôi đưa máy ảnh lên, khoảnh khắc ấy chỉ diễn ra vài giây. Nhưng tôi tin nó nói được nhiều điều hơn hàng trăm câu chữ. Đó là lúc tôi nhận ra, những gì đoàn cứu hộ Việt Nam mang đến không chỉ là kỹ năng, kinh nghiệm hay thiết bị hiện đại. Điều quý giá nhất chính là sự sẻ chia. Và có lẽ, đó cũng là giá trị bền vững nhất của công tác đối ngoại nhân dân mà Việt Nam luôn theo đuổi.

Ngày đoàn hoàn thành nhiệm vụ, sân bay Caracas rực nắng. Các cán bộ Đại sứ quán có mặt từ rất sớm để hoàn tất những thủ tục cuối cùng. Đại diện các cơ quan Venezuela, những người bạn đã đồng hành cùng đoàn trong nhiều ngày liên tiếp, đến tiễn với những bó hoa giản dị và những cái ôm thật chặt.

Tôi đứng lặng nhìn từng thành viên đoàn bước lên máy bay. Trong ba lô của họ có lẽ vẫn còn bám bụi đất từ hiện trường. Nhưng trong hành trang mang về còn có sự trân trọng của nhân dân Venezuela và bạn bè quốc tế đối với đất nước Việt Nam.

Chiếc máy bay từ từ lăn bánh. Tôi chợt nhớ đến buổi chiều ở Mexico City, khi chiếc vali của mình còn chưa kịp mở. Chỉ trong một ngày, tôi đã hai lần đi trên cùng một hành trình, nhưng với hai tâm thế hoàn toàn khác nhau: Một chuyến đi của ngoại giao; một chuyến đi của nhân đạo. Và cả hai đều gặp nhau ở một điểm chung: đó là hình ảnh một Việt Nam trách nhiệm, nghĩa tình và luôn sẵn sàng sẻ chia với bạn bè quốc tế.

Sau gần hai tuần, khi dọn lại bàn làm việc, tôi bắt gặp chiếc thẻ tác nghiệp đã ngả màu vì nắng gió Venezuela. Tôi không lau lớp bụi còn bám ở mép nhựa. Tôi muốn giữ nó như một kỷ niệm của những ngày mà mình may mắn được đồng hành cùng những con người bình dị đã làm nên một câu chuyện đẹp.

Đó cũng là tâm thế chung của những người làm báo thông tấn. Phần lớn thời gian, chúng tôi chỉ lặng lẽ đứng sau ống kính, sau bàn phím, sau những dòng tin không ký tên. Nhưng chính sự lặng lẽ ấy đã lưu giữ biết bao khoảnh khắc đáng nhớ của đất nước. 

Và tôi hiểu rằng, giá trị lớn nhất của chuyến trở lại Venezuela không nằm ở số lượng tin, bài, ảnh hay phóng sự đã thực hiện. Điều còn lại lâu nhất chính là niềm tự hào khi được chứng kiến những người lính Việt Nam mang tinh thần nhân ái của dân tộc đến với bạn bè quốc tế; được thấy các nhà ngoại giao Việt Nam âm thầm kết nối, tạo nên những điều kiện tốt nhất để sứ mệnh ấy thành công; và được cùng các đồng nghiệp TTXVN làm tròn trách nhiệm của những người ghi lại lịch sử bằng những dòng tin trung thực, kịp thời.

Để rồi mỗi khi có một cuộc điện thoại bất chợt vang lên giữa một buổi chiều tưởng như bình yên, tôi biết mình sẽ lại kéo chiếc vali ra khỏi góc phòng, bởi phía trước luôn có những câu chuyện xứng đáng được kể, và đó cũng là cách đẹp nhất để người làm báo Thông tấn phụng sự Tổ quốc./.

---

CÁC TIN ĐÃ ĐĂNG:

Giữa tâm lũ Mường Than (03/08/2026 08:44:00)

Từ khó khăn ban đầu đến vận hành ổn định (09/07/2026 10:27:48)

Đánh giá hằng quý đối với cán bộ lãnh đạo, quản lý (07/07/2026 14:19:49)

Từ tinh thần Nghị Quyết 57 đến một sản phẩm chuyên biệt (06/07/2026 07:56:20)

Giải báo chí quốc gia năm 2025: Thành quả của sự sáng tạo (03/07/2026 10:30:21)

Phát triển TTXVN thành cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện, đa ngôn ngữ  (02/07/2026 16:23:27)

World Cup 2026: Sống cùng nhịp bóng lăn (02/07/2026 16:06:22)

World Cup theo kiểu “lính thủy đánh bộ” (02/07/2026 16:03:48)

Khẳng định vai trò tiên phong trong thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW  (05/06/2026 16:19:27)

Tỏa sáng những tấm gương đảng viên tiêu biểu (05/06/2026 16:17:22)