Thứ sáu, ngày 08/05/2026

Giải báo chí

Giải Báo chí TTXVN 2025: Sự thật cần được soi sáng


(08/05/2026 13:53:57)

Là một nhà báo, nhưng cũng là một Phật tử âm thầm tu học và ứng dụng Phật pháp vào đời sống, tôi thường được Ban biên tập ưu ái giao viết bài phản biện ở lĩnh vực tôn giáo. Năm 2024 là bài viết phản bác những âm mưu lợi dụng “hiện tượng Thích Minh Tuệ” để chống phá Phật giáo, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc. Và năm 2025, tôi một lần nữa nhận trách nhiệm lên tiếng phản biện những lập luận phiến diện, nặng định kiến của Ủy ban Tự do tôn giáo quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF) - một tổ chức cố vấn cho chính phủ Mỹ - về cái mà họ gọi là “tự do tôn giáo” ở Việt Nam.

Thời điểm đó, sau bốn tháng tạm xa “cây bút” để tham gia một khóa học ở nước ngoài, tôi trở lại tòa soạn với tâm thế vừa háo hức, vừa có chút áp lực phải bắt nhịp lại. Đọc bản gốc Báo cáo cập nhật 2025 của USCIRF, cảm giác đầu tiên của tôi là… quen. Những nhận định thiếu căn cứ, cách tiếp cận phiến diện và cả những luận điệu đã lặp lại qua nhiều năm dường như vẫn được giữ nguyên, chỉ thay đổi về bối cảnh, cách diễn đạt, những vụ việc khác. Tôi nghĩ, một bài viết là không đủ. Với một vấn đề bị lặp lại có hệ thống như vậy, cần một loạt bài đủ độ sâu, độ dày để phản biện.
 

Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam Nguyễn Đức Lợi và Tổng Giám đốc TTXVN Vũ Việt Trang trao giải  A cho tác giả  Trần Thu Hằng, Báo Tin tức và Dân tộc, ngày 22/4

Tôi cũng ý thức rõ rằng mỗi câu chữ của mình không chỉ dừng ở việc phản bác thông tin sai lệch, mà còn góp phần định hình cách công chúng nhìn nhận một vấn đề nhạy cảm. Bài viết còn là cách tôi bảo vệ, gìn giữ sự trân trọng đối với những giá trị tinh thần mà mình tin tưởng. Với tinh thần đó, tôi xây dựng cấu trúc loạt ba bài theo một mạch lập luận xuyên suốt, bắt đầu từ việc phản bác trực diện cách tiếp cận và những luận điệu thiếu thiện chí trong báo cáo của USCIRF; tiếp đó là nhận diện, bóc tách các thủ đoạn lợi dụng chiêu bài “tự do tôn giáo” và kết lại bằng việc khẳng định thực tiễn đời sống tôn giáo hài hòa, ổn định, được pháp luật bảo đảm tại Việt Nam. Ba phần nội dung liên kết chặt chẽ, tạo thành một chỉnh thể thống nhất, vừa có tính phản biện, vừa có tính dẫn dắt.

Bút pháp và giọng điệu của bài bình cũng phải cân nhắc. Khi triển khai loạt bài, tôi lựa chọn giọng điệu chính luận hiện đại: lập luận rõ ràng, dẫn chứng cụ thể, nhưng ngôn ngữ được tiết chế, chừng mực và dứt khoát. Khó nhất là phản bác sao cho không rơi vào cảm tính hay đối đầu cực đoan - một ranh giới rất dễ bị vượt qua khi viết về những vấn đề liên quan đến tôn giáo và nhân quyền. Vì vậy, tôi chủ động tiếp cận vấn đề theo hướng đa chiều, không chỉ bác bỏ mà còn lý giải, đối chiếu và gợi mở, để người đọc có thể tự hình thành góc nhìn toàn diện, chân thật.

Sau khi lên trang, loạt bài nhận được sự quan tâm lớn của độc giả, thể hiện qua lượng truy cập và nhiều ý kiến phản hồi. Một số độc giả cho biết loạt bài giúp họ hiểu rõ hơn cách xây dựng các báo cáo quốc tế về tôn giáo, cũng như nhận diện rõ hơn những điểm thiếu khách quan, thiếu thiện chí trong cách tiếp cận của USCIRF.

Loạt bài đã góp phần làm rõ bản chất của những luận điệu xuyên tạc, tạo “lá chắn thông tin” trước các chiến dịch truyền thông thiếu thiện chí lợi dụng vấn đề tôn giáo, dân tộc để chống phá Việt Nam, đặc biệt là trước thềm Đại hội XIV của Đảng. Đồng thời, tác phẩm cũng giúp độc giả trong nước củng cố niềm tin vào chính sách tôn giáo nhất quán của Đảng và Nhà nước, cũng như hỗ trợ độc giả quốc tế, kiều bào và những người quan tâm đến Việt Nam có thêm nguồn tham chiếu tin cậy. Trong bối cảnh thông tin đa chiều, phức tạp hiện nay, loạt bài đã góp phần thể hiện vai trò của báo chí Thông tấn trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, lan tỏa thông điệp về một Việt Nam tôn trọng, bảo đảm và thúc đẩy quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo trên cơ sở pháp quyền và ổn định xã hội./.
 

Trần Thu Hằng - Báo Tin tức và Dân tộc
Nội san Thông tấn số 4/2026

CÁC TIN ĐÃ ĐĂNG:

Giải nhất giải thưởng toàn quốc về thông tin đối ngoại lần thứ xi - năm 2025: Lan tỏa khát vọng hùng cường (03/04/2026 11:24:17)

Giải A Giải Búa liềm vàng lần thứ X - năm 2025: Dấn thân nơi tâm lũ Sơn La (03/04/2026 11:22:00)

Khi công nghệ chạm vào trái tim (31/10/2025 10:04:59)

Tự hào - Sáng tạo Việt (31/10/2025 10:02:31)

Lan tỏa ý thức trách nhiệm của người trẻ trước cộng đồng (31/10/2025 10:01:24)

Giải C Giải báo chí quốc gia năm 2024: Ghi lại dòng chảy lịch sử của Thủ đô (03/09/2025 15:14:04)

Giải báo chí TTXVN năm 2024: Làng Nủ - Đau thương và hy vọng (02/06/2025 14:48:01)

Giải báo chí TTXVN năm 2024: Giải “cơn khát” vật liệu san lấp, ngăn thảm họa thiên tai (02/06/2025 14:46:08)

Giải A Ảnh báo chí: Mệnh lệnh từ trái tim (05/05/2025 17:09:42)

Giải A thể loại Xã luận, bình luận: Góc nhìn “viral” (05/05/2025 17:08:10)