Thứ ba, ngày 09/08/2022

Chuyển động trẻ

Cùng học sinh “Nói không với fake news”


(01/06/2020 16:05:29)

Cuối năm 2019, được Ban lãnh đạo ngành tin tưởng giao nhiệm vụ thực hiện, Đoàn thanh niên Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) chính thức triển khai một dự án báo chí hướng tới cộng đồng hoàn toàn mới mẻ tại Việt Nam mang tên “Nói không với fake news” nhằm chia sẻ, trang bị kỹ năng phòng chống tin giả cho học sinh từ tiểu học đến THPT. Và chương trình thử nghiệm đầu tiên đã được Đoàn cơ sở Cơ quan khu vực miền Trung-Tây Nguyên thực hiện với 100 học sinh lớp 9, trường THCS Nguyễn Huệ, TP. Đà Nẵng, ngày 24/12/2019.

Ban chấp hành Đoàn cơ sở Cơ quan khu vực miền Trung-Tây Nguyên họp triển khai dự án, tháng 12/2019

Ngay từ đầu, dự án Nói không với fake news (tin giả) hướng tới đối tượng học sinh phổ thông đã khiến các nhà báo trẻ TTXVN tại Đà Nẵng vô cùng hào hứng. Hào hứng bởi ý nghĩa cộng đồng thiết thực và đòi hỏi cấp thiết của thực tế cuộc sống; bởi nó khai thác được tiềm năng và sở trường của lực lượng phóng viên trẻ TTXVN và còn bởi dự án này rất “thân thiện” với ngân sách eo hẹp của quỹ đoàn, với mức chi phí hết sức khiêm tốn.
 
Tiếp sau cuộc họp của Ban thường vụ Đoàn thanh niên TTXVN về ý tưởng và định hướng triển khai dự án, cuộc họp Ban chấp hành Đoàn cơ sở Cơ quan khu vực miền Trung-Tây Nguyên cũng được triệu tập và các thành viên nhanh chóng thống nhất những nội dung mấu chốt để thực hiện dự án.
 
Thời điểm được chọn để tổ chức chương trình lần đầu tiên là cuối tháng 12/2019 sau khi học sinh kết thúc kỳ thi học kỳ I. Trong thời gian hai tuần chuẩn bị, nhiều đầu việc được triển khai song song như: chọn cấp học, liên hệ ban giám hiệu nhà trường để mời tham gia dự án, viết bài giảng chi tiết, tìm kiếm các ví dụ về fake news mang tính thời sự, gần gũi và phù hợp với lứa tuổi từng cấp học. Dù tài liệu, giáo án dạng PowerPoint về fake news đã được Phó tổng giám đốc Lê Quốc Minh truyền thụ, nhưng cái khó là làm sao để đưa những kiến thức, lý thuyết khá nặng đó tới học sinh lớp 9. Và hơn thế, làm sao tạo hứng thú và ấn tượng để các em nhớ được lâu. Vì thế, nhóm tình nguyện viên B1 chống fake news được thành lập trên Facebook, là nơi để các thành viên đóng góp ý kiến và cập nhật các ví dụ minh họa có tính thời sự và gần gũi về fake news.
 
Việc thiết kế bài giảng chi tiết và “đứng lớp” chính được giao cho phóng viên Quốc Dũng, Cơ quan thường trú tại Đà Nẵng, người được đánh giá là vững về chuyên môn và hiểu tâm lý trẻ nhỏ. Sau một tuần, bài trình bày chi tiết kèm trình chiếu PowerPoint đầy tâm huyết đã được Quốc Dũng và Ban chấp hành Đoàn cơ sở B1 hoàn thiện gửi Ban thường vụ Đoàn cơ quan thông qua.
 
Nhờ sự chuẩn bị và hỗ trợ chu đáo từ phòng ốc đến loa mic, máy chiếu của Ban giám hiệu trường THCS Nguyễn Huệ, TP. Đà Nẵng, Đoàn cơ sở B1 đã có đủ điều kiện thuận lợi để triển khai Nói không với fake news. Dù là lần đầu tiên ra quân trong chiến dịch này, nhưng các tình nguyện viên vẫn giữ được tâm lý thoải mái và tự tin. Trong thời lượng hai tiết học, phóng viên Quốc Dũng đã thành công trong việc thu hút sự chú ý theo dõi và tương tác của khoảng 100 học sinh tham gia chương trình.
 
Hai trích đoạn ngắn từ bộ phim điện ảnh “Chị Dậu” và “Chị Dậu Parody” của nhóm 1977 Vlog không chỉ làm nóng không khí hội trường với tràn ngập tiếng cười ngay từ phút đầu tiên mà còn giúp diễn giả làm quen nhanh chóng và dẫn dắt các bạn học sinh vào chủ đề buổi nói chuyện. Các em học sinh có cơ hội tương tác qua các câu đố vui và phân biệt hàng thật, hàng giả trước khi tìm hiểu về tin giả - fake news. Ngay cả khi màn chiếu hiển thị những minh họa thực tế về các loại fake news như: một văn bản giả thông báo của Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng cho học sinh nghỉ học vì mưa bão, hay tin đồn “giáo phái mặt đen” đã đến Đà Nẵng... thì diễn giả cũng liên tục đặt câu hỏi để thu hút sự chú ý của học sinh. Nhằm giúp các em thấy được cách thức lan truyền và sự hiểu nhầm tai hại do fake news gây ra, nhóm tình nguyện viên đã tổ chức cho các em học sinh tham gia trò chơi truyền tin, để các em tự kiểm chứng việc thông tin được truyền qua nhiều người sẽ trở nên méo mó ra sao.
 
Trang Bnews phản bác một tin giả được lấy làm ví dụ minh họa trong dự án “Nói không với fake news”

Ngoài trang bị kỹ năng nhận diện tin giả, chương trình còn có một nội dung quan trọng khác là giới thiệu cho học sinh cách tra cứu thông tin chuẩn xác từ những kênh thông tin chính thống, tin cậy của TTXVN, thông qua một số ví dụ tin bài cải chính fake news trên Kênh truyền hình Thông tấn, báo điện tử VietnamPlus, báo Tin tức, báo Thể thao và Văn hóa... Sau khi có được những hiểu biết cơ bản về fake news, các em đã có đủ cơ sở và sự tự tin để bàn luận về những cách mà học sinh có thể làm để ngăn chặn sự lây lan của tin giả. 
 
Chương trình thử nghiệm đầu tiên khá suôn sẻ. Đội ngũ tình nguyện viên B1 chống fake news đã rút ra được nhiều kinh nghiệm hữu ích trong quá trình chuẩn bị cũng như trình bày nội dung. Trong thời gian tới, chương trình sẽ được tổ chức ở nhiều trường học với các cấp học khác nhau trên địa bàn. Các bài giảng sẽ liên tục được cập nhật cho phù hợp với các đối tượng học sinh khác nhau và gắn với những thông tin thời sự nóng.
 
Qua dự án Nói không với fake news dành cho học sinh phổ thông, các nhà báo trẻ của TTXVN mong muốn thể hiện trách nhiệm xã hội, góp phần định hướng và giúp giới trẻ có kỹ năng nhận diện và đấu tranh chống lại tin giả đang ngày càng trở nên nguy hiểm với tốc độ lan truyền mạnh mẽ trên mạng xã hội và Internet.

Minh Thanh
Nội san Thông tấn số 5/2020

CÁC TIN ĐÃ ĐĂNG:

Sơ kết một năm thực hiện Nghị quyết số 02 của Đảng ủy: Bước chuyển mạnh mẽ trong phong trào thanh niên (01/06/2020 15:50:11)

Tuổi trẻ Thông tấn sắt son niềm tin với Đảng (01/06/2020 15:39:12)

Tủ sách Đinh Hữu Dư đến với học sinh Nghệ An (04/12/2019 08:50:24)

Thi thuyết trình về cải cách hành chính (03/12/2019 16:14:10)

Hội nghị giữa nhiệm kỳ Đoàn thanh niên TTXVN: Truyền thông nội bộ có nhiều khởi sắc (01/11/2019 08:58:23)

Tuổi trẻ Thông tấn xung kích vì cộng đồng (01/10/2019 10:09:32)

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên (30/09/2019 16:30:55)

Đại hội các chi đoàn thanh niên nhiệm kỳ 2019 - 2022: Viết tiếp hành trình thanh niên đầy nhiệt huyết (05/09/2019 16:14:23)

Lan tỏa thông điệp "sống xanh", vì một môi trường xanh (04/09/2019 10:42:09)

Em tập làm phóng viên chiến trường (01/08/2019 14:40:40)